သီတဂူဆရာတော်ကြီး ဩဝါဒချီမြင့်တဲ့ ပွဲ

သီတဂူကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ၂၀၂၆/၂၀၂၇ ပညာသင်နှစ် ကျောင်းသားသစ်ကြိုဆိုပွဲနှင့် ဒီပလိုမာ အောင်လက်မှတ်ပေးအပ်ပွဲသို့ ဆရာတော်ကြီး ကြွရောက် ချီမြောက်ပါသည်။

၁၅-၆-၂၀၂၆ နေ့ မနက် ၈:၃၀
သီတဂူကမ္ဘာ့ဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်
ရန်ကုန်

သီတဂူဆရာတော်ကြီး၏ ကျပ်သိန်း ၇၂၀ အလှူ

သီတဂူဆရာတော်ကြီးက
မျက်စိရေချိန်တိုင်းစက် တစ်လုံး (တန်ဖိုး ကျပ် သိန်းခုနှစ်ရာ နှစ်ဆယ်)ကို ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း သီပေါမြို့ရှိ သီပေါသီတဂူစက္ခုဒါနဆေးရုံသို့ လှူဒါန်းပေးပါသည်။

သီတဂူစက္ခုဒါနဆေးရုံ (ရန်ကုန်)
၁၂-၆-၂၀၂၆

ဆဋ္ဌသံဂါယနာတင်အောင်ပွဲ နှစ်(၇၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ်နှင့် သီတဂူဆရာတော်ကြီး၏ အဖွင့် ဩဝါဒကထာ

**********

၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၃၀) ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေးဘုရားလမ်းရှိ မဟာပါသဏလှိုဏ်ဂူသိမ်တော်ကြီးအတွင်း ထူးခြားမွန်မြတ်သည့် "ဆဋ္ဌသံဂါယနာတင်အောင်ပွဲ နှစ်(၇၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် အခမ်းအနား" ကို ကျင်းပခဲ့ပါသည်။

အဆိုပါ မင်္ဂလာအခမ်းအနားတွင် သီတဂူအဓိပတိဆရာတော်ဘုရားကြီး မှ ကြွရောက်တော်မူပြီး သာသနာ့အလင်းရောင် ထွန်းလင်းစေမည့် လမ်းညွှန်ဩဝါဒကထာများကို မြွက်ကြားချီးမြှင့်ခဲ့ပါသည်။ သမိုင်းဝင် ဆဋ္ဌသံဂါယနာတင်ခဲ့ရာ နေရာဖြစ်သည့် မဟာပါသဏလှိုဏ်ဂူတော်ကြီးတွင် ယခုကဲ့သို့ (၇၀) ပြည့် အထိမ်းအမှတ်ကို ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များအတွက် အလွန်ဝမ်းမြောက် ဂုဏ်ယူဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုပင် ဖြစ်ပါသည်။

သီတဂူဆရာတော်ကြီး၏ ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာသမိုင်းနှင့် သာသနာပြုဩဝါဒစကားတော် (Analytical Translation & Record)

၁။ သဗ္ဗဗုဒ္ဓါနံ သာသနံ- ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ငြိမ်းချမ်းရေးအုတ်မြစ် (Introduction: Foundations of Peace)
ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့၏ အထွတ်အမြတ်ထားရာ ကဆုန်လပြည့် (ဝေသာခါ) နေ့သည် ဂေါတမဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ ဘဝဖြစ်စဉ်တော်မှ ထူးခြားလှသော ဖြစ်ရပ်ကြီးသုံးရပ် တိုက်ဆိုင်စွာ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော နေ့ထူးနေ့မြတ် ဖြစ်ပါသည်။ ခရစ်တော်မပေါ်မီ (၆၂၃) နှစ်အလို၌ လုမ္ဗိနီသာမော အင်ကြင်းတောဝယ် ဖွားမြင်တော်မူခြင်း၊ သက်တော် (၃၅) နှစ်အရွယ်၌ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်ကို ရရှိကာ ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူခြင်း (ပွင့်ခြင်း) နှင့် သက်တော် (၈၀) အရွယ်၌ ကုသိနာရုံအင်ကြင်းတောဝယ် မဟာပရိနိဗ္ဗာန် စံလွန်တော်မူခြင်း ဟူသော "ဖွား၊ ပွင့်၊ စံ" ဖြစ်စဉ် (၃) ဌာနစလုံးသည် ဤကဆုန်လပြည့်နေ့၌ပင် ဖြစ်ပျက်ခဲ့ပါသည်။

ဤကဲ့သို့ သမိုင်းဝင်နေ့ထူးနေ့မြတ်တွင် သီတဂူဆရာတော်ဘုရားကြီးမှ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ လူသားအားလုံးအတွက် လေးနက်သော မေတ္တာဝါဒကို အခြေခံ၍ အောက်ပါအတိုင်း ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သခဲ့ပါသည် -

"သင်တို့အားလုံးသည် သောကကင်းဝေး၍ ဆင်းရဲဒုက္ခအပေါင်းမှ လွတ်မြောက်ကြပါစေ။" (May all of you be liberated from sorrow and suffering.)
ဤဩဝါဒတော်သည် ဆရာတော်ကြီး၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ သာသနာပြုဦးတည်ချက်ကို ဖော်ပြနေရုံမျှမက၊ သာသနာတော် တည်တံ့သန့်ရှင်းရေးအတွက် အရေးပါသော သင်္ဂါယနာတင်ခြင်း သမိုင်းစဉ်များကို ပြန်လည်ဆန်းစစ်ရန် ခိုင်မာသော အစပျိုးမှုလည်း ဖြစ်ပါသည်။

၂။ အစောပိုင်း သင်္ဂါယနာသမိုင်းကြောင်း ဆန်းစစ်ချက် (Historical Review of the First Four Councils)
မြတ်စွာဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်ပြီးနောက် ဒေသနာတော်များကို မပျောက်မပျက်စေရန်နှင့် သာသနာတော်ကို သန့်စင်ရန်အတွက် သံဃာတော်အရှင်သူမြတ်များသည် အစဉ်အဆက် သင်္ဂါယနာတင်ခဲ့ကြသည်။ ပထမသင်္ဂါယနာမှ စတုတ္ထသင်္ဂါယနာအထိ ဖြစ်စဉ်များကို သမိုင်းအထောက်အထားအရ အောက်ပါအတိုင်း စုစည်းတင်ပြအပ်ပါသည် -
သင်္ဂါယနာအမည် ခေါင်းဆောင်မှု (မထေရ်ကြီးများ) ပံ့ပိုးသည့်မင်းတည်နေရာ ထူးခြားချက်နှင့် သံဃာဦးရေ

ပထမ အရှင်မဟာကဿပ အဇာတသတ်မင်း ရာဇဂြိုဟ်၊ သတ္တပဏ္ဏိလှိုဏ်ဂူ ရဟန္တာ (၅၀၀) ပါဝင်ပြီး ဓမ္မနှင့် ဝိနည်းကို စနစ်တကျ စုစည်းခြင်း။

ဒုတိယ အရှင်သဗ္ဗကာမိနှင့် မထေရ်ကြီး (၆) ပါး ကာလာသောကမင်း ဝေသာလီပြည်၊ ဝါလိကာရာမကျောင်း ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး (၁၀၀) အကြာ၌ ဝိနည်းသန့်စင်ခြင်း (ရဟန်း ၇၀၀ ပါဝင်)။

တတိယ အရှင်မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ အသောကမင်းကြီး ပါတလိပုတ်ပြည် မိစ္ဆာဝါဒများကို ပယ်ရှားခြင်း (ရဟန်း ၁၀၀၀ ပါဝင်)။

စတုတ္ထ အရှင်မဟာဓမ္မရက္ခိတနှင့် မထေရ်ကြီးများ ဝဋ္ဋဂါမဏိမင်း၊သီဟိုဠ်၊ အလုဝိဟာရ ပိဋကတ်တော်ကို ပထမဆုံး ပေထက်အက္ခရာတင်ခြင်း (ရဟန်း ၅၀၀ ပါဝင်)။

သမိုင်းဆိုင်ရာ ဝေဖန်ဆန်းစစ်ချက် (Analytical Synthesis):
တတိယသင်္ဂါယနာသည် သာသနာ့သမိုင်းတွင် အထူးခြားဆုံး အချိုးအကွေ့တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ အသောကမင်းကြီး၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် မိစ္ဆာဝါဒများကို နှိမ်နင်းရုံမျှမက၊ ကိုးတိုင်းကိုးဌာနသို့ သာသနာပြုအဖွဲ့များ စေလွှတ်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ဗုဒ္ဓသာသနာသည် အိန္ဒိယပြည်ပသို့ စတင်ပျံ့နှံ့ကာ ကမ္ဘာ့ဘာသာကြီးတစ်ခုအဖြစ် အမြစ်တွယ်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

၃။ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် သင်္ဂါယနာသမိုင်း၏ ရွှေရောင်နေ့ရက်များ (The 5th & 6th Councils in Myanmar)
မြန်မာနိုင်ငံသည် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရပ်တည်လျက် ပဉ္စမနှင့် ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာများကို ကမ္ဘာသိ ကျင်းပနိုင်ခဲ့ပါသည်။
ပဉ္စမသင်္ဂါယနာ - မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး (၂၄၁၅) နှစ်အကြာ၌ မင်းတုန်းမင်းတရားကြီး၏ ကောင်းမှုတော်အဖြစ် မန္တလေးတောင်ခြေ၌ ကျင်းပခဲ့သည်။ ပိဋကတ်တော်များကို စကျင်ကျောက်ပြားပေါင်း (၇၂၉) ချပ်ပေါ်တွင် ထွင်းထုပူဇော်ခဲ့ရာ ယနေ့တိုင် ကမ္ဘာက အသိအမှတ်ပြုထားရသော "ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး စာအုပ်" (The World's Largest Book/Library) အဖြစ် တည်ရှိနေပါသည်။

ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ - ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ကဆုန်လပြည့်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ကမ္ဘာအေး ကမ္ဘာ့သာသနာ့ဂူကြီး၌ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ သမ္မတ ဒေါက်တာဘဦးနှင့် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနုတို့၏ ဦးဆောင်မှု၊ ညောင်ရမ်းဆရာတော်ကြီး၏ သဘာပတိအဖြစ် ဆောင်ရွက်မှုတို့ဖြင့် (၂) နှစ်တိုင်တိုင် ကျင်းပခဲ့ပါသည်။

ဆန်းစစ်ချက် (The "So What?" Layer): ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာသည် ယခင်သင်္ဂါယနာများနှင့်မတူဘဲ မြန်မာ၊ သီရိလင်္ကာ၊ ထိုင်း၊ လာအိုနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားဟူသော ထေရဝါဒ (၅) နိုင်ငံမှ သံဃာတော်များ စုပေါင်းပါဝင်ခဲ့သဖြင့် "အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဗုဒ္ဓဘာသာညီလာခံ" (International Buddhist Council) အသွင်သို့ ကူးပြောင်းနိုင်ခဲ့ကာ သမိုင်းတွင် ထူးခြားသော စည်းလုံးမှုကို ပြသနိုင်ခဲ့ပါသည်။

၄။ ညောင်ရမ်းဆရာတော်ကြီး၏ ဩဝါဒနှင့် "မီးပုံထဲမှ ကြာပန်း" ပုံရိပ်လွှာ (The Symbolic Vision of Nyaung Yan Sayadaw)
ဆဋ္ဌသင်္ဂါယနာ၏ သဘာပတိ ညောင်ရမ်းဆရာတော်ကြီးသည် သာသနာတော်အတွက် ထူးခြားသော ဩဝါဒတစ်ခုကို မိန့်ကြားခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က ကမ္ဘာ့အခြေအနေနှင့် သာသနာ့အခြေအနေတို့သည် ဝိညာဉ်ရေးရာ ဆုတ်ယုတ်နေသည့် ကာလဟု ယူဆနိုင်သော်လည်း၊ ဤသင်္ဂါယနာ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းကို ဆရာတော်ကြီးက "တောက်လောင်နေသော မီးပုံကြီးအတွင်း၌ လှပသော ကြာပန်းကြီး ပွင့်ထွန်းလာသကဲ့သို့" တင်စားခဲ့ပါသည်။

ဤသည်မှာ လောကီအပူမီးများ ဝန်းရံနေသည့် ကြားမှ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖော်ဆောင်သည့် "ဝိနည်းဒေသနာ" (Vinaya) သည်သာလျှင် အပူမီးကို ငြိမ်းအေးစေသည့် ကြာပန်းကဲ့သို့ အံ့ဖွယ်နိမိတ် ဖြစ်ကြောင်း မိန့်ကြားခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ဝိနည်းဒေသနာသည် သာသနာတော်၏ အသက်ဖြစ်သည်နှင့်အညီ၊ ဆရာတော်ကြီး၏ ဤတင်စားချက်သည် ဆုတ်ယုတ်နေသော ကာလ၌ သာသနာပြုလုပ်ငန်းများအတွက် ခိုင်မာသော မျှော်လင့်ချက်ကို ပေးစွမ်းခဲ့ပါသည်။

၅။ အသောကမင်းကြီး၏ အမွေအနှစ်နှင့် သာသနာပြု စံတန်ဖိုးများ (The Legacy of King Ashoka & Missionary Values)
အသောကမင်းကြီး စိုက်ထူခဲ့သော ကျောက်စာတိုင်များပေါ်ရှိ တိရစ္ဆာန်ရုပ်တု (၄) မျိုးသည် သာသနာပြုတစ်ဦးတွင် ရှိအပ်သော အရည်အချင်းများကို ဖော်ဆောင်နေကြောင်း သီတဂူဆရာတော်ကြီးက အချက်အလက်ဖြင့် ရှင်းလင်းဟောကြားခဲ့ပါသည် -

မြင်း (Horse): လုမ္ဗိနီ (Lumbini) ရှိ ကျောက်တိုင်ထိပ်တွင် တည်ရှိပြီး၊ မိမိ၏ တာဝန်ကို လျင်မြန်စွာနှင့် တိကျစွာ ထမ်းဆောင်ခြင်း (Duty & Speed) ကို ကိုယ်စားပြုပါသည်။

ခြင်္သေ့ (Lion): မိမိ၏ ဘဝလမ်းကြောင်းကို ပြောင်းလဲစေခဲ့သော မိဂဒါဝုန် (Sarnath) ၌ တည်ရှိပြီး၊ မည်သည့်အခက်အခဲကိုမဆို ရင်ဆိုင်ရဲသော ရဲရင့်ခြင်း (Bravery) ကို ကိုယ်စားပြုပါသည်။

နွားလားဥဿဘ (Bull): မြစ်ကမ်းနားတစ်နေရာ၌ ဗြာဟ္မဏ၏ ကပ်လှူမှုကို လက်ခံတော်မူသော နေရာတွင် စိုက်ထူထားကာ၊ သည်းခံခြင်းနှင့် ခိုင်ခံ့ခြင်း (Patience & Endurance) ကို ကိုယ်စားပြုပါသည်။

ဆင် (Elephant): ကြီးမားသော စိတ်ဓာတ်ခွန်အားနှင့် တည်ကြည်ခြင်း (Strength & Stability) ကို ကိုယ်စားပြုပါသည်။

ဝေဖန်ဆန်းစစ်ချက် (The "So What?" Layer): ဤသင်္ကေတများသည် ရှေးဟောင်းအနုပညာမျှသာ မဟုတ်ဘဲ၊ ယနေ့ခေတ် နိုင်ငံတော်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် သာသနာပြုလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရာတွင် လက်တွေ့ကျကျ ကျင့်သုံးရမည့် စံနှုန်းများဖြစ်သည်။ သာသနာပြုလုပ်ငန်းများ အောင်မြင်ရန်အတွက် ခြင်္သေ့ကဲ့သို့ ရဲရင့်ရန်၊ ဆင်ကဲ့သို့ အင်အားကြီးမားရန်၊ မြင်းကဲ့သို့ လျင်မြန်ရန်နှင့် နွားလားဥဿဘကဲ့သို့ သည်းခံရန် လိုအပ်ကြောင်း ဆရာတော်ကြီးက လမ်းညွှန်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

၆။ နိဂုံးနှင့် သာသနာပြုအဓိဋ္ဌာန် (Conclusion and Final Benediction)
သီတဂူဆရာတော်ကြီးသည် သာသနာတော် သန့်ရှင်းတည်တံ့ပြန့်ပွားရေးအတွက် "Protect, Promote, Propagate" (စောင့်ရှောက်၊ မြှင့်တင်၊ ပြန့်ပွားစေ) ဟူသော လုပ်ငန်းစဉ်ကို လက်ကိုင်ထားကာ လုပ်ဆောင်ကြရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပါသည်။ ဆရာတော်ကြီး၏ ဟောကြားချက်ကို အောက်ပါ ဆုတောင်းဂါထာနှင့် ဘာသာပြန်ဆိုချက်ဖြင့် နိဂုံးချုပ်အပ်ပါသည် -
စီရံ တိဋ္ဌတု လောက သာသနံ...
"မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သာသနာတော်မြတ်သည် ဤလောက၌ အနှစ်ငါးထောင်မက ကြာမြင့်စွာ တည်တံ့ထွန်းလင်းပါစေသတည်း။ သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည်လည်း သာသနာတော်ကို ကြည်ညိုစွာ စောင့်ရှောက်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။ သတ္တဝါအပေါင်းတို့သည် ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေကုန်သတည်း။"
သာဓု... သာဓု... သာဓု။

သီတဂူစန်းလပမာ ချမ်းမြသာယာရှိကြပါစေ...
သူတော်ကောင်းတရားနေရာတိုင်းမှာ ထွန်းတောက်ပါစေ..

#SitaguSayadaw #SixthBuddhistCouncil #70thAnniversary #MahaPasanaCave #Yangon #Myanmar #DhammaNews

[The 70th Anniversary of the Sixth Buddhist Council and the Exhortation of the Sitagu Sayadaw]
On April 30, 2026, the auspicious and remarkable "70th Anniversary Ceremony of the Sixth Buddhist Council" was celebrated inside the Maha Pasana Cave, located on Kaba Aye Pagoda Road, Yangon.

At this auspicious ceremony, the Sitagu Chancellor Sayadaw graced the occasion and delivered an inspiring exhortation that serves as a beacon of light for the Buddhist teachings (Sasana). Being able to commemorate the 70th anniversary at the historic Maha Pasana Cave, where the Sixth Buddhist Council was originally convened, is a moment of great joy and pride for all Buddhists.

May everyone be as peaceful and pleasant as the autumn moon...
May the noble Dhamma shine everywhere...

#SitaguSayadaw #SixthBuddhistCouncil #70thAnniversary #MahaPasanaCave #Yangon #Myanmar #DhammaNews